środa, 4 kwietnia 2012

Gejsza część II

Przedstawiam Wam teraz drugą część kulturowych wiadomości odnośnie gejsz. W poprzedniej notce wszystko było takie rozbiegane, dlatego też podzieliłam całość na dwie rzeczy - wygląd, poszczególne stopnie awansowania gejsz oraz maiko; teraz przyszedł czas na rozbudowane tradycje oraz krótki zarys kulturowy związany z gejszami.

Relacje Maiko-Geiko

Każda Maiko ma swoją starszą siostrę, często nazywaną onesan, która zgodnie z tradycją musi być geiko, czyli praktykującą gejszą. Rola onesan związana jest z wprowadzeniem maiko do świata gejsz; uczy ona przez własne doświadczenie, pokazując jakich błędów powinna wystrzegać się adeptka. Gejsze i maiko łączy specyficzna więź. Traktują siebie z należytym szacunkiem, nazywając siostrami, chociaż spokrewnione nie są. Obie kobiety zostają „związane” tzw. sansankudo, czyli specjalnym toastem. W praktyce toast oznacza wypicie sake. Ważnym aspektem więzi geiko oraz maiko jest przyjęcie nowego imienia. Polega to mniej więcej na tym, że maiko otrzymuje imię, które zawiera cząstkę pochodzącą od imienia starszej siostry. (głównie jest to pierwsza sylaba imienia geiko). Maiko debiutuje następnego dnia. Ona i gejsza dostają wtedy specjalne sashigami (poziomy materiał) z wypisanymi imionami obu sióstr. Zmianę statusu maiko na Geiko symbolizuje inny kolor kołnierza. Od tej pory kimono geiko będzie biały (a nie czerwony) kołnierz, dodatkowo zostanie on lekko wywinięty, by można pokazać umalowany kark.

Zarys historyczny


Nie będę pisać o tym, że gejsza jest ucieleśnieniem sztuki, bo w dzisiejszych czasach geiko postrzegane są inaczej aniżeli tak jak być powinny. Większość młodych dziewczyn, które decydują się na zostanie maiko a później geiko, pełni dzisiaj funkcję tylko i wyłącznie reprezentacyjną. Kilkadziesiąt lat temu, przed czasami II wojny światowej, kiedy Japonia była odcięta od jakiegokolwiek kontaktu z krajami Europy czy też Stanami Ameryki, wszyscy politycy (pochodzący z bogatych rodzin japońskich, których rodowody sięgały pierwszych dynastii) musieli posiadać trzy rzeczy: inteligencję, żonę oraz gejszę. Ta druga miała pomóc w przetrwaniu rodu, natomiast gejsza była kochanką oraz powierniczką sekretów. Obecnie gejsze zamieszkuję dzielnice Gion w Kioto - mieście, gdzie tak naprawdę narodziła się ta kultura. Co ciekawe, mimo tak dużej popularności, kobiety te nie pełnią już tak poważnych ról jak kiedyś, aczkolwiek stare tradycje i festiwale, gdzie uczestniczą geiko oraz maiko, nadal są organizowane. Do najsłynniejszych należy Jidai Matsuri, gdzie gejsze nie wykonują żadnych specjalnych tańców czy też występów, po prostu są jako chluba Japonii. Drugi, poważniejszy, to obchodzony corocznie w Kamishichiken, czyli najstarszej dzielnicy gejsz w Kioto, Kitano Odori, jest czymś w rodzaju przedstawienia taneczno-teatralnego. Występujące w nim geiko oraz maiko, znajdują się wtedy na jednej platformie, wykonując ten sam taniec.  Warto dodać, że dla wielu maiko Kitano Odori jest także pierwszym sposobem na zaistnienie w towarzystwie. Często jest tak, że to właśnie tutaj adeptki na gejszę, tańczą pierwszy raz.

Kitano Odori w wykonaniu geiko oraz maiko z Kamishichiken
 
Taniec gejsz jest związany z historią całej Japonii i dlatego też geiko musi wykonać go z gracją godną mistrzyń. Tutaj nie ma szansy na pomyłkę, bo jeśli tak się stanie, przydomek kobiety, która nie potrafi tańczyć, przylgnie do niej do końca życia. Zastanówmy się jeszcze nad pochodzeniem tańca. W Internecie znalazłam wspaniały artykuł, który odpowiada na zadane przeze mnie pytania. Zgodnie ze słowami Tomasza Pawlika, taniec gejsz ma swoje korzenie w początkach Państwa Japońskiego, uwarunkowane jest natomiast wierzeniami Japończyków. Bogini słońca Amaterasu zdenerwowała się na brata boga Susanoo-no-mikoto, który odpowiedzialny był za zniszczenia upraw na jej polu oraz zanieczyszczenia Sali w Pałacu Mieszkalnym. Dodatkowo, brat bogini był na tyle niedobry, że przez dziurę w dachu wrzucił do Sali konia, któremu usunął skórę. Wściekła Amaterasu schowała się w jaskini. Jej nieobecność pogrążyła kraj w ciemnościach. Bogini zgodziła się wyjść z ukrycia dopiero po obejrzeniu tańca Ama-no-uzume-no-mikoto. Ten właśnie taniec przedstawiany jest w herbaciarniach lub innych miejscach, w których występują gejsze w nieco uproszczonej formie.

Pamiętacie może fragment tańca  z filmu pt: "Wyznania Gejszy" w wykonaniu Zhang Ziyi? Jeśli nie, to zapraszam was do obejrzenia filmiku poniżej.


Przyznać trzeba jedno - taniec faktycznie wygląda bardzo efektownie. Aczkolwiek, odpowiedzmy sobie na jedno pytanie - czy tak naprawdę wyglądałby taniec geiko lub debiut maiko? Ja nie jestem ekspertką w tej dziedzinie, aczkolwiek zasięgnęłam porady na różnych stronach oraz forach i wielu ludzi krytykowało "to". Sam taniec ma niewiele z tańca; jest oczywiście pięknym widowiskiem, opadający śnieżek, wielkie koturny aktorki (co swoją drogą również jest niezwykle śmieszne) oraz jej ruchy, ale niewiele ma do rzeczywistości. Dla kontrastu umieszczam poniżej inny filmik, również pochodzący ze strony youtube. Chciałabym abyście je sobie porównali. Taniec z "Memoirs of Geisha" jest efektowny, to fakt. Drugi natomiast delikatnie przynudza. Nie zdziwi Was chyba jednak to, że druga pozycja jest jednak typowym tańcem japońskim?


Z tego, co się dowiedziałam, gejsze często tańczą w parze z maiko, a jeśli geiko nie jest onesan, czyli nie przyjęła sobie adeptki, to wykonuje układ sama. Czytając komentarze pod wideo, dowiecie się, że istnieje kilka rodzajów tańca gejsz. Jako ciekawostkę powiem jeszcze, że gejsze można także podzielić ze względu na kategorie taneczne. Jedna grupka zwie się tachikata i należą to niej osoby, które w danym momencie tańczą taniec - (gejsze oraz maiko). Z kolei druga grupka to jikata. Związana jest ona z gejszami, tzw. ,,starszymi", które grają na instrumencie tradycyjnym oraz śpiewają, kiedy gejsze wykonują swój taniec. Na tym filmiku możecie takową zobaczyć w prawym, dolnym rogu.
Umiejętności

Gejsza musi znać trzy podstawowe rzeczy, które już chyba wymieniłam w notce: śpiew, taniec, gra na instrumencie klasycznym. Niewielu z nas wie jednak, że gejsze muszą być także oczytane w wielu innych kierunkach: kaligrafia japońska i orgiami do łatwych rzeczy nie należą, stąd też niezwykle ważna jest precyzja oraz ćwiczenia. Jednakże spróbujmy odpowiedzieć sobie na jedno pytanie: czy te wszystkie rzeczy wystarczą by spełnić wymogi dzisiejszej cywilizacji? Gadanie o sztuce jest miłe, ale mało osób chciałoby patrzeć jak gejsza śpiewa czy też gra na instrumencie. Jak więc rozwiązano ten problem? Dzisiejsze gejsze trenują się w śpiewaniu karaoke, poznawaniu innych języków, głównie angielskiego, chociaż nie zawsze. Oprócz tego tańczą, ale nie tyle co charakterystyczne tańce japońskie, związane z wachlarzami, tylko tańce europejskie (nie mówię tutaj o sambie, czaczy, rumbie czy też innym takim rozrywkom, ale balet oraz ćwiczenia gimnastyczne muszą mieć opanowane do perfekcji). Gejsze powinny być traktowane z szacunkiem, ale też bez przesady. Pozwolę sobie tutaj zacytować fragment z dzieła Artura Goldena pt: ,,Wyznania Gejszy":   

,,Rankiem, tuż po przebudzeniu gejsza jest normalną, zwykłą kobietą. Miewa spoconą twarz i nieświeży oddech. Jeśli nawet śpi na drewnianym wałku i włosy ma upięte w kunsztowną fryzurę, niczym nie różni się od innych ludzi. Na pewno nie jest gejszą. Zmienia się dopiero wówczas, gdy siada przed lustrem. I nie chodzi tylko o makijaż. W tejże chwili zaczyna inaczej myśleć."

Co się tyczy sławnych gejsz w czasach dzisiejszych, natrafiam na różne propozycje i osobistości. Niektórzy twierdzą, że jest to Ichimame (po lewej), gejsza zarządzająca Kamishichike, czyli najsłynniejszym domem gejsz w Kioto. Inni natomiast stawiają na Tsuneyuu (poniżej, ponadto jej fotografie umieszczone zostały także przy pokazowym stroju geiko), która jest jedną z najczęściej wyszukiwanych gejsz w Internecie, jeśli chodzi o obrazki oraz po trochu wiadomości. Wydanie werdyktu, który ostatecznie powie, która gejsza jest najsławniejsza, to zadanie niezwykle trudne.
Taka gejsza musi być uzdolniona praktycznie we wszystkim, by spełnić zaawansowane kryteria. A to do łatwych rzeczy nie należy. Możemy przekonać się o tym czytając autobiograficzną powieść Mineko Iwasaki, ,,Gejsza z Gion". Książkę tę serdecznie polecam, gdyż autorką jest kobieta, która pracowała z Arturem Goldenem przy pisaniu innej ,,Wyznania gejszy", która okazała się być bestsellerem.  Jednakże ta książka ma się nijak to autobiografii, którą jest właśnie ,,Gejsza z Gion". Czytam właśnie sobie ten egzemplarz i dochodzę do wniosku, że świat gejsz nie był wcale tak wielce zły jak myślałam na początku. Spotkała m.in księcia Karola podczas pierwszych wizyt Anglika w Japonii oraz sławy w postaci niemieckich polityków. Uważam, że książka warta jest polecenia - możemy dowiedzieć się naprawdę dużo więcej aniżeli to, co pisane jest w Internecie.

Ciekawostki

- Kariera gejszy trwa do trzydziestu lat.  
- W trakcie bycia gejszą, kobieta może zdecydować się wyjść za mąż. Jednakże, odejście z Okiya wiąże się z wyrzeczeniem tytułu. Dodatkowo, mąż kobiety musi płacić datek na rzecz Okyia.   
- Po urodzeniu dziewczynki, gejsza może zatrzymać dziecko w Okiya. Najprawdopodobniej będzie ona wychowana na kolejną geiszę. Jednakże, jeśli urodzi się syn, będzie musiał zostać oddany na wychowanie, gdyż nie może zostać w domu gejsz (tutaj odsyłam do lektury Gejsza z Gion, autorstwa Mineko Iwasaki, gdzie wszystkie tego typu rzeczy są opisane) 
- Po skończeniu kariery, gejsza ma prawo do założenia herbaciarni albo Okiya.  

Źródła:


1 komentarz:

  1. I'm now not sure where you're getting your information, however great topic.
    I must spend a while learning much more or working out
    more. Thanks for fantastic info I used to be in search of this info for my mission.



    Feel free to visit my weblog :: home cellulite treatment

    OdpowiedzUsuń

Etykiety

100% (1) 2001 (1) 2005 (3) 2006 (4) 2007 (2) 2008 (1) 2009 (9) 2010 (8) 2011 (21) 2012 (51) 2013 (24) 24K (1) 2YOON (1) 4Minute (6) After School (3) Ailee (1) AOA (3) Artykuły (13) B.A.P (7) B2M Entertainment (1) Baby Soul (1) BEAST (3) BoA (1) Boyfriend (2) boys love (7) BtoB (2) Candy Mafia (1) celebryci (2) Chiny (4) Chiny/Tajwan (18) CN Blue (1) Core Contents Media (1) Cube Entertainment (10) D-Business Entertainment (1) D-Unit (1) Drama (31) Dreamstar Entertainment (1) DSP Media (1) EXO (3) f(x) (10) Film (34) FNC Music (4) Gejsza (2) girls love (2) Gong Li (1) Ha Ji Won (2) Hello Venus (2) Hometown Legends (2) Hongkong (1) Indie (2) Indonezja (1) Infinite (4) Inne (2) J-Min (2) Jang Geun Seok (3) Japonia (23) Jingle Ma (2) Joo Ji Hoon (2) Ju Jin mo (2) JYP Entertainment (4) Kang Woo Suk (1) KARA (1) Kim Hyun Joong (1) Kim Sungkyu (1) Korea Południowa (132) Korea Północna (1) Kulturówka (5) Lee Sung Min (1) Lin He Long (2) M4M (1) Manga (10) Manhwa (3) MBC (1) Mono Music (1) Muzyka (95) NH Media (1) Nine Muses (1) NU'EST (2) Pledis Entertainment (10) Rankingi (4) S4 (1) Shahrukh Khan (2) SHINee (3) show biznes (3) SISTAR (1) SM Entertainment (29) SNSD (8) SPICA (1) ss501 (2) Star Empire Entertainment (1) Starship Entertainment (3) Super Junior (13) śmierć (1) T.O.P Media (2) Tahiti (1) Tajlandia (1) Tasty (1) Teen Top (1) The Grace (1) TS Entertainment (7) TVXQ (3) U-Kiss (6) Vaness Wu (1) Wang Dong Cheng (1) Wassup (1) Woollim Entertainment (7) Xing Tian (1) Yang Yoseop (1) YG Entertainment (2) YMC Entertainment (1) Yoon Eun Hye (1) Zhao Wei (1)